5-Fluorouracil-Ebewe
Fluorouracil
5-Fluorouracil-Ebewe - charakterystyka produktu leczniczego
Wskazania do stosowania
5-Fluorouracil-Ebewe może być stosowany w monoterapii lub terapii skojarzonej w leczeniu następujących nowotworów złośliwych:
- Rak piersi
- Rak okrężnicy i odbytnicy
- Rak żołądka
- Rak trzustki
Dawkowanie i sposób podawania
Leczenie należy rozpoczynać wyłącznie w warunkach szpitalnych. Całkowita dawka dobowa 5-fluorouracylu nie powinna przekraczać 1 g. Zaleca się codzienne monitorowanie liczby płytek krwi i leukocytów. Leczenie należy przerwać, jeśli liczba płytek spadnie poniżej 100 000/mm3 lub liczba leukocytów poniżej 3000/mm3.
Dawkowanie ustala się zazwyczaj na podstawie rzeczywistej masy ciała pacjenta, chyba że występuje otyłość, obrzęki lub inne formy retencji płynów (np. wodobrzusze). W takich przypadkach należy zastosować należną masę ciała.
Produkt leczniczy podaje się we wstrzyknięciu dożylnym, infuzji dożylnej lub dotętniczej. Poniżej przedstawiono przykładowe schematy dawkowania:
Rak okrężnicy i odbytnicy:
Droga podania | Dawkowanie |
---|---|
Infuzja dożylna | 15 mg/kg mc./dobę (maks. 1 g), rozcieńczone w 300-500 ml 5% glukozy lub 0,9% NaCl, podawane przez 4 h |
Wstrzyknięcie dożylne | 12 mg/kg mc./dobę przez 3 dni, następnie 6 mg/kg mc. w dniach 5., 7. i 9. |
W leczeniu podtrzymującym podaje się 5-10 mg/kg mc. raz w tygodniu we wstrzyknięciu dożylnym.
Rak piersi:
W leczeniu skojarzonym (np. z metotreksatem i cyklofosfamidem lub doksorubicyną i cyklofosfamidem) stosuje się dawkę 10-15 mg/kg mc. dożylnie w 1. i 8. dniu 28-dniowego cyklu.
Alternatywnie można podawać 5-fluorouracyl w ciągłej 24-godzinnej infuzji dożylnej w dawce 8,25 mg/kg mc.
Infuzja dotętnicza:
Dawkę 5-7,5 mg/kg mc./dobę można podawać w ciągłej 24-godzinnej infuzji dotętniczej. Tę drogę podania można stosować miejscowo w leczeniu nowotworów pierwotnych i przerzutów.
Uwaga: Zaleca się zmniejszenie dawki u pacjentów wyniszczonych, po ciężkich zabiegach chirurgicznych w ciągu ostatnich 30 dni, z zahamowaniem czynności szpiku kostnego oraz z zaburzeniami czynności wątroby lub nerek.
Przeciwwskazania
Stosowanie 5-fluorouracylu jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na 5-fluorouracyl lub substancję pomocniczą
- Zahamowanie czynności szpiku kostnego, zwłaszcza po radioterapii lub leczeniu innymi cytostatykami
- Znaczące zmiany w składzie krwi
- Krwotoki
- Zapalenie błony śluzowej jamy ustnej
- Owrzodzenia błony śluzowej jamy ustnej i przewodu pokarmowego
- Ciężka biegunka
- Ciężkie zaburzenia czynności wątroby lub nerek
- Choroby zakaźne o ciężkim przebiegu (np. półpasiec, ospa wietrzna)
- Ciężkie wyniszczenie
- Stężenie bilirubiny w osoczu >85 μmol/l
- Ciąża i karmienie piersią
- Jednoczesne stosowanie z brywudyną, sorywudyną i ich analogami
- Niedobór dehydrogenazy dihydropirymidynowej (DPD)
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania 5-fluorouracylu należy zachować szczególną ostrożność w następujących sytuacjach:
- U pacjentów z niedoborem DPD - może wystąpić nasilenie działań niepożądanych
- Jednoczesne stosowanie z fenytoiną - konieczne regularne monitorowanie stężenia fenytoiny w osoczu
- U pacjentów z chorobą serca w wywiadzie lub bólem w klatce piersiowej podczas leczenia - ryzyko kardiotoksyczności
- Konieczne codzienne monitorowanie morfologii krwi, czynności wątroby i nerek
- Unikanie szczepień żywymi szczepionkami
- Zachowanie ostrożności u pacjentów po napromienianiu miednicy, leczonych środkami alkilującymi oraz po usunięciu nadnerczy lub przysadki
Leczenie należy prowadzić pod ścisłą kontrolą lekarza specjalisty z doświadczeniem w stosowaniu silnych antymetabolitów. Początkowe leczenie powinno odbywać się w warunkach szpitalnych.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Istotne interakcje 5-fluorouracylu z innymi lekami obejmują:
- Brywudyna, sorywudyna i ich analogi - znaczne zwiększenie toksyczności 5-fluorouracylu
- Fenytoina - zwiększenie stężenia fenytoiny w osoczu
- Folinian wapnia - nasilenie działania i toksyczności 5-fluorouracylu
- Warfaryna - zmniejszenie wartości wskaźnika Quicka
- Inne leki cytotoksyczne - nasilenie skuteczności i toksyczności
- Allopurynol - zmniejszenie toksyczności i skuteczności 5-fluorouracylu
- Szczepionki żywe - zwiększone ryzyko zakażenia
Ciąża i laktacja
Stosowanie 5-fluorouracylu jest przeciwwskazane w okresie ciąży i karmienia piersią. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję podczas leczenia.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane 5-fluorouracylu obejmują:
- Zahamowanie czynności szpiku kostnego (neutropenia, małopłytkowość, niedokrwistość)
- Zapalenie błon śluzowych (jamy ustnej, przełyku, odbytnicy)
- Biegunka, nudności, wymioty
- Łysienie
- Zespół dłoniowo-podeszwowy
- Kardiotoksyczność (niedokrwienie mięśnia sercowego, zaburzenia rytmu)
- Neurotoksyczność (ataksja, zaburzenia mowy, splątanie)
Przedawkowanie
W przypadku przedawkowania 5-fluorouracylu mogą wystąpić nasilone działania niepożądane, szczególnie ze strony przewodu pokarmowego i szpiku kostnego. Nie ma swoistej odtrutki. Leczenie polega na przerwaniu podawania leku, leczeniu objawowym i monitorowaniu parametrów hematologicznych.
Właściwości farmakologiczne
5-fluorouracyl jest antymetabolitem z grupy antagonistów pirymidyn. Hamuje syntezę DNA i podziały komórkowe. Działanie przeciwnowotworowe uzyskuje po enzymatycznym przekształceniu do aktywnych metabolitów.
Skład
1 ml roztworu zawiera 50 mg fluorouracylu.
Warto zapamiętać:
Kluczowe informacje o 5-fluorouracylu:
- Jest to cytostatyk stosowany głównie w leczeniu nowotworów przewodu pokarmowego i piersi
- Wymaga ścisłego monitorowania parametrów hematologicznych ze względu na ryzyko mielosupresji